Mastaansluitkast en zekeringen: wat een lichtmast nodig heeft
Elke lichtmast heeft achter het deurluik een aansluitkast nodig waarin de grondkabel wordt doorgelust en het armatuur zijn eigen zekering krijgt. Dit doet de Nederlandse standaardkast LS94, zo kiest u tussen één of twee zekeringen en dit bestelt u per mast.
Wat de aansluitkast in het deurluik doet
Onder in elke lichtmast, achter het deurluik, zit de mastaansluitkast. Daar komt de grondkabel van het verlichtingsnet binnen, wordt hij doorgelust naar de volgende mast en takt de mastkabel af die omhoog loopt naar het armatuur. In dezelfde kast zit de zekering van het armatuur.
De kast heeft drie taken:
- Doorlussen: inkomende en uitgaande hoofdkabel op dezelfde klemmen, zodat de hele straat op één kabel staat.
- Beveiligen: elk armatuur een eigen zekering, zodat een kortsluiting in één mast niet de hele groep platlegt.
- Veilig werken: schroefkop eruit en het armatuur is spanningsloos, terwijl de rest van de straat blijft branden.
Bij de stalen masten van TURRIS zit het deurluik van 85 x 400 mm op 500 mm (4 meter mast) of 600 mm (6 meter mast) boven het maaiveld. In de mast zit een C-rail waarop u de kast vastzet; het luik sluit met een driehoekslot.
Eén of twee zekeringen: welke kast kiest u
De serie NEXUS heeft twee mastaansluitkasten volgens de Nederlandse standaard LS94: een uitvoering voor twee zekeringen en een uitvoering voor één zekering met fasekeuze.
De kast met één zekering is de standaardkeuze voor een mast met één armatuur, dus voor het gros van de woonstraten, parkeerterreinen en bedrijventerreinen. De kast met twee zekeringen kiest u als er twee verbruikers op de mast zitten: twee armaturen op een dubbele uithouder, een armatuur plus een aansluiting voor feestverlichting of een camera, of een avond- en nachtschakeling met twee apart geschakelde groepen.
Twijfelt u, neem dan de kast met twee zekeringen. Een tweede zekeringplaats bespaart u later het vervangen van de kast.
Fasekeuze: masten verdelen over L1, L2 en L3
Een verlichtingsnet wordt meestal gevoed met een driefasenkabel. Zet u alle masten op dezelfde fase, dan is de belasting scheef en zakt de spanning aan het eind van een lange streng onnodig in. Daarom verdeelt u de masten over de drie fasen: mast 1 op L1, mast 2 op L2, mast 3 op L3, en zo verder.
De kast met fasekeuze maakt dat eenvoudig: met een stift kiest de installateur in de kast op welke fase het armatuur komt, zonder aders om te wisselen. Wordt 's nachts één fase uitgeschakeld, dan bepaalt de fasekeuze meteen welke masten blijven branden. Leg de fasevolgorde vast in het lichtplan, dan klopt die ook bij een storing of uitbreiding.
Zekeringen E27/DII: 2, 4 of 6 ampère
De zekeringen zijn smeltpatronen van het type DII met E27-schroefdraad, het bekende D-systeem. De patroon zit in een porseleinen schroefkop: doorgebrand, kop eruit, patroon wisselen, kop erin. Geen gereedschap, geen losse draden.
De serie NEXUS omvat patronen van 2 A, 4 A en 6 A. In de openbare verlichting wordt meestal 6 A toegepast, soms 2 A. Een LED-straatarmatuur van 25 tot 100 W trekt bij 230 V ongeveer 0,1 tot 0,5 A; de zekering beveiligt dus vooral de mastkabel en moet de inschakelstroom van de LED-driver doorstaan, die kortstondig veel hoger ligt. Richtlijn:
- 6 A: de gangbare keuze in de openbare verlichting, ook bij twee armaturen op één mast of een driver met hoge inschakelstroom.
- 4 A: één armatuur van 50 tot 100 W, zoals een paaltoparmatuur van POLARIS op 60 W, als het bestek een lagere waarde vraagt.
- 2 A: één armatuur tot circa 50 W, zoals een straatarmatuur van VIA op een 4 meter mast, als een krappe beveiliging gewenst is.
Houd het bestek of de voorschriften van de beheerder aan en controleer de inschakelstroom in de driverspecificatie en de selectiviteit met de groepsbeveiliging in de verdeelkast.
Aardlitze en kabelinvoer
Een stalen mast is een geleidend voorwerp op straat en moet aan de beschermingsleiding zitten. De aardlitze van NEXUS is 300 mm lang, 6 mm² en heeft ogen voor M6 en M8: de ene kant op de aardklem van de kast, de andere op het aardpunt van mast of deurluik. Vergeet de litze niet bij het bestellen; zonder die verbinding is de mast niet geaard en voldoet de installatie niet.
De grondkabel komt binnen via de kabelinvoer in het grondstuk. De masten van TURRIS hebben twee invoeren van 50 x 150 mm, tegenover elkaar op 0 en 180 graden, zodat de kabel in de lijn van de straat doorloopt. Kantbescherming op de invoer en een krimpkous bij het maaiveld beschermen kabelmantel en mast; vraag ze mee aan in uw offerte. Vanuit de kast loopt een mastkabel, meestal 3G1,5 of 3G2,5, omhoog naar het armatuur op de topmaat van 60 mm.
Waarom de Nederlandse standaard LS94
In Nederland zijn mastaansluitkast, deurluik en bevestigingsrail al jaren op elkaar afgestemd. Een kast volgens LS94 past in het deurluik van Nederlandse standaardmasten met een diameter vanaf 94 mm ter hoogte van het luik en wordt op de C-rail bevestigd. Een onderhoudsmonteur kan zo met één type kast en één type zekering een hele gemeente of een heel bedrijventerrein bedienen.
Improviseer daarom niet met een willekeurige kunststof doos. De standaardkast heeft vijf klemmen (drie fasen, nul en aarde) voor doorlussen, per klem geschikt voor twee aders van 10 mm² of drie aders van 6 mm², een vaste plaats voor de zekeringen en automatische aarding. Hij is CE-gemarkeerd en past zonder boren in de stalen masten van TURRIS en de aluminium masten van CIVIS.
Zo bestelt u per mast
Reken per lichtpunt met deze regels:
- 1 mast, bijvoorbeeld TURRIS 4 of 6 meter
- 1 mastaansluitkast LS94, voor één zekering met fasekeuze of voor twee zekeringen
- 1 of 2 schroefkoppen E27/DII porselein
- 1 of 2 zekeringen van 2, 4 of 6 A, plus reserve op de wagen
- 1 aardlitze 300 mm, 6 mm²
- 1 armatuur voor topmaat 60 mm
Mastaansluitkasten en toebehoren zijn prijs op aanvraag; u ontvangt een stuksprijs bij uw offerte. Kasten, schroefkoppen en aardlitzes zijn per stuk leverbaar en verpakt per 20 stuks, zekeringen per 25 stuks. Reken voor masten op 3 tot 6 weken levertijd; projectprijzen voor masten gelden vanaf 20 stuks. Zet u mast, kast en armatuur in één offerte, dan controleren wij meteen of topmaat, deurluik en zekering bij elkaar passen. Lichtplein levert uitsluitend aan bedrijven.
Veelgestelde vragen
Heb ik voor elke mast een aparte aansluitkast nodig?
Ja. Elke mast krijgt één kast achter het deurluik, waarin de grondkabel wordt doorgelust en het armatuur zijn eigen zekering krijgt. Bestel dus evenveel kasten als masten.
Welke zekering kies ik voor een LED-straatarmatuur van 40 W?
In de openbare verlichting is 6 A de gebruikelijke waarde, ook voor een armatuur van 40 W dat nog geen 0,2 A trekt. Vraagt het bestek een krappere beveiliging, dan kan 2 A, mits de inschakelstroom van de driver dat toelaat. Kijk altijd in de driverspecificatie.
Wat is het verschil tussen E27 en DII?
Het is dezelfde zekering. DII is de maat in het D-systeem (smeltpatronen tot 25 A), E27 is de schroefdraad van de bijbehorende schroefkop. In de mastkast gebruikt u patronen van 2 tot 6 A.
Past de kast ook in een bestaande mast van een andere fabrikant?
Meestal wel, als het een Nederlandse standaardmast is met een deurluik van 85 x 400 mm, een C-rail en een diameter vanaf 94 mm ter hoogte van het luik. Twijfelt u, stuur ons de maten van het luik en wij controleren het.
Zitten zekeringen en aardlitze bij de kast?
Zekeringen, schroefkoppen en aardlitzes bestelt u los, zodat u zelf de zekeringwaarde kiest. Wilt u alles compleet per mast geleverd, geef dat aan bij uw offerteaanvraag.
Lees ook
KennisLED-verlichting nog dit jaar: KIA, EIA en planning voor de jaarwisseling
Veel bedrijven vervangen hun verlichting in de laatste maanden van het jaar. Wat de kleinschaligheidsinvesteringsaftrek en de energie-investeringsaftrek kunnen betekenen, waar u op moet letten en hoe u zorgt dat de armaturen op tijd binnen zijn.
28 oktober 2026
KennisTerreinverlichting voor de donkere maanden: checklist voor bedrijfsterrein en parkeerplaats
Met de wintertijd is het om half vijf donker en gaat het eerste en laatste uur van de werkdag in het donker. Zo controleert u nu uw buitenverlichting, vult u gaten in het licht en heeft u de armaturen binnen voordat de kortste dagen beginnen.
25 oktober 2026
NieuwsNieuw: stalen en aluminium lichtmasten volgens de Nederlandse standaard
Lichtplein levert nu conische stalen lichtmasten van 4 en 6 meter met een scherpe prijs op aanvraag, plus aluminium masten van 3, 4 en 6 meter. Met de volledige maatvoering op de productpagina, passend bij onze straat- en paaltoparmaturen, geleverd per vrachtwagen.
8 oktober 2026
KennisUFO of lineaire high bay: welke kiest u voor magazijn of hal
Een high bay is er als ronde UFO, als lineaire armatuur boven het gangpad en als vlak paneel met UGR<21. Welke u kiest hangt af van montagehoogte, stellingen en het werk in de hal. Dit artikel geeft de keuzeregels en een rekenvoorbeeld voor het aantal armaturen.
8 oktober 2026