CE, RoHS en garantie: wat een installateur controleert

Wat de CE-markering wel en niet zegt

Met de CE-markering verklaart de fabrikant of importeur dat een product voldoet aan alle Europese richtlijnen die erop van toepassing zijn. Het is een verklaring onder eigen verantwoordelijkheid: voor armaturen en schakelmateriaal is geen onafhankelijke keuring verplicht. CE is dus geen kwaliteitslabel en zegt niets over lichtopbrengst, levensduur of lumenbehoud. Het zegt wel dat het product bij normaal gebruik geen gevaar oplevert voor schok, brand of storing.

Wat u op het product of de verpakking moet aantreffen:

• De CE-markering zelf, in de voorgeschreven verhoudingen en minimaal 5 mm hoog.
• Naam en postadres van de fabrikant en, bij producten van buiten de EU, van de importeur of gemachtigde in de EU.
• Type- of artikelnummer, nominale spanning en frequentie, vermogen, beschermingsklasse (I, II of III) en IP-klasse.
• Bij armaturen de toegestane omgevingstemperatuur (ta).

Ontbreekt een van deze gegevens, vraag dan de leverancier om opheldering voordat u monteert.

Welke richtlijnen en normen erachter zitten

Een LED-armatuur valt doorgaans onder de Laagspanningsrichtlijn (elektrische veiligheid), de EMC-richtlijn (geen storing veroorzaken en zelf storingsbestendig zijn), de RoHS-richtlijn (beperkte stoffen) en de Ecodesign-verordening. Zit er een draadloze sensor of een module met radio in, dan komt de Radioapparatuurrichtlijn erbij.

De fabrikant toont conformiteit aan met geharmoniseerde normen. De belangrijkste voor armaturen zijn EN 60598-1 voor de algemene veiligheid van verlichtingsarmaturen, EN 62471 voor de fotobiologische veiligheid van de leds, EN 55015 en EN 61547 voor elektromagnetische emissie en immuniteit en EN 61000-3-2 voor harmonische stromen. Schakelaars en dimmers zoals in de serie Liregus Modern vallen onder EN 60669. Vraag bij twijfel naar de testrapporten: een serieuze leverancier heeft ze beschikbaar.

RoHS: tien stoffen, geen apart logo

RoHS beperkt tien stoffen in elektrische apparatuur: lood, kwik, cadmium, zeswaardig chroom, de broomhoudende vlamvertragers PBB en PBDE en vier weekmakers (ftalaten). De grens ligt op 0,1 gewichtsprocent per homogeen materiaal, voor cadmium op 0,01 procent. Er bestaat geen apart RoHS-logo: de eis zit in de CE-markering en de conformiteitsverklaring noemt de RoHS-richtlijn als een van de toegepaste richtlijnen.

Voor led-verlichting is RoHS in de praktijk vooral relevant bij soldeer, kabelisolatie en kunststof behuizingen. Leds bevatten geen kwik, in tegenstelling tot fluorescentiebuizen. Armaturen vallen daarnaast onder de WEEE-regels voor afgedankte apparatuur, herkenbaar aan de doorgestreepte afvalcontainer. Vervangt u bij een renovatie oude TL-armaturen door high bays uit de serie ATRIA, dan voert u de oude buizen af als gevaarlijk afval.

De conformiteitsverklaring: wat erin staat en waarom u die bewaart

De EU-conformiteitsverklaring (Declaration of Conformity, kortweg DoC) is het document achter de CE-markering. Daarin staan naam en adres van de fabrikant, de productidentificatie (type, eventueel serie of batch), de toegepaste richtlijnen en geharmoniseerde normen met jaartal, plaats en datum en de handtekening van een bevoegd persoon. De fabrikant bewaart de verklaring en het technisch dossier tien jaar.

Voor u als installateur is de DoC om drie redenen van belang:

• Uw opdrachtgever of de inspecteur kan erom vragen bij oplevering; voeg hem toe aan het opleverdossier naast de keuring van de installatie volgens NEN 1010.
• Bij een verzekeringskwestie na brand of schade bewijst u dat u conform materiaal hebt toegepast.
• Bij aanbestedingen is een DoC per artikel vaak een harde eis.

Vraag de conformiteitsverklaring en de fotometrische bestanden (LDT of IES) op via info@lichtplein.nl met het artikelnummer; die bestanden gebruiken wij ook voor uw lichtberekening.

Garantietermijnen in het assortiment van Lichtplein

Garantie is iets anders dan CE: CE gaat over veiligheid, garantie over de belofte dat het product een bepaalde tijd blijft werken. In het assortiment gelden deze termijnen:

• Armaturen: tot 5 jaar. Dat geldt voor de high bays van ATRIA, de lijnarmaturen van TRIVO, de straatarmaturen van VIA, de paaltoparmaturen van POLARIS en de explosieveilige armaturen van EXORA. Compacte schijnwerpers uit de serie FLUX, zoals de 30 W met sensor, hebben 3 jaar.
• Stalen lichtmasten van TURRIS: 5 jaar.
• Schakelmateriaal van Liregus Modern en Liregus Alfa: de termijn verschilt per artikel; raadpleeg de productpagina of vraag ernaar via info@lichtplein.nl.
• Laadlantaarn CityCharger: 2 jaar.

De termijn staat per artikel in de specificaties op de productpagina. Lichtplein levert uitsluitend aan bedrijven; de garantie is dus een zakelijke afspraak en geen consumentengarantie.

Garantie dekt materiaal- en fabricagefouten bij gebruik binnen de opgegeven omgevingstemperatuur en IP-klasse. Buiten de garantie vallen doorgaans schade door overspanning zonder beveiliging, verkeerde montage, een te warme of te natte omgeving voor de opgegeven klasse en aanpassingen aan het product. Verwar de garantietermijn niet met de levensduur: die staat bij leds als L70 of L80 bij een aantal branduren, bijvoorbeeld L80 bij 50.000 uur. Dat betekent dat het armatuur na die tijd naar verwachting nog 80 procent van de oorspronkelijke lichtstroom geeft; het is geen garantie.

Zo verloopt een garantieclaim

Een claim verloopt het snelst als de melding compleet is. Stuur naar info@lichtplein.nl:

• Ordernummer of factuurnummer en het artikelnummer, bijvoorbeeld LP-AT118.
• Aantal getroffen stuks en de installatiedatum.
• Een korte beschrijving van het gebrek: valt het armatuur uit, knippert het, is er zichtbare schade?
• Foto's van het typeplaatje en van het gebrek en bij een dimbaar armatuur het toegepaste stuursignaal (1-10V of DALI).

Na beoordeling hoort u of het product retour moet voor onderzoek. Bij een erkende claim wordt het artikel in de regel vervangen of gecrediteerd.

Drie tips die claims voorkomen of versnellen:

• Registreer per project welke artikelnummers waar hangen; bij uitval over twee jaar weet u dan direct om welke levering het gaat.
• Gebruik buiten armaturen met overspanningsbeveiliging, zoals de 10 kV van VIA en zorg voor een correcte aarding; overspanning is een veelvoorkomende oorzaak van driveruitval die buiten de garantie valt.
• Montagekosten en hoogwerkerhuur vallen in de regel buiten de productgarantie; leg bij grote projecten vooraf vast hoe u dat met uw opdrachtgever regelt.

Veelgestelde vragen